KİLİKYA ‘DA BİR DİOSKUROİ TAPINAĞI – Ali Murat MERZECİ

Ali Murat Merzeci –  İçel Sanat Kulübünün gezilerinden CANBAZLI gezisi dönüşü uğradığımız HÜSEYİNLER köyü ve bu köydeki antik yapılar oldukça ilgimizi çekti. Hüseyinler köyü Silifke’ye bağlı, 355 nüfuslu, 37 haneli şirin fakat fakir bir köy. Silifke’ye 27 kilometre, ancak biz daha kısa ve kolay olan bir yoldan, Kızkalesi kuzeyinden gitmenizi öneririz.
Yol kenarından köye doğru yürüdüğümüzde çevrede birçok antik mezar bize yerleşimin yoğunluğu hakkında fikir verdi. Keza halen kullanılmakta olan köy evlerinde kullanılmış antik parçalar da ait olduğu dönem açısından büyük bir çeşitlilik göstermekte.
Köy küçük bir vadinin iki yakasına kurulmuş. Yol kenarındaki kısımdan vadiye doğru inerken sayısız kaya oyma mezar ve sarnıç kanaatimizi güçlendirdi. Vadiden yukarı doğru tırmanırken Erdal Şenel bahçe duvarında kullanılan bir Grekçe kitabe buldu. Biz fotoğrafladıktan sonra yolumuza devam ederek tepeye ulaştık.
Çevreye hâkim bir tepe burası ve üzerinde halen kullanılan altı köy evi var. Bu evlerin hemen hemen ortasında sayılabilecek dairevi bir meydan var. Dikkatlice bakınca bu meydanın aslında büyükçe bir yapının stylobatı olduğunu anladık. Evlere komşu duvarlarda ise Helenistik dönemin karakteristik polygonal duvarları ile karşılaştık. Üstün taş işçiliği bizde hayranlık bırakırken daha da şaşırtıcı hatta çok şaşırtıcı bir şey gördük. Bir bahçe duvarına yerleştirilmiş iri bir taş bloğunda DİOSKUROİ atribüsü olan çift yıldızlı miğfer ile karşılaştık. İlgimi çeken Kilikya’da ilk defa bu atribü ile ve de bir mimari elemanda karşılaşmamızdı. Bir dönem SOLOI şehir sikkelerinde kullanılan bu amblem başka hiçbir Kilikya şehrinde kullanılmamıştı.
Bu amblem ve DİOSKUROİ ile ilgili yaptığımız araştırma bizi mitolojiden astrolojiye kadar götürdü. Kısaca mitolojiye geçelim.
DİOSKUROİ Zeus’un delikanlıları anlamına gelir. Bu isim, Leda’nın oğulları Kastor’la Polydeuskes’e ( yahut  Polluks ) verilir. Tanrı Zeus’un Leda’ya yaklaştığı gece, Leda ölümlü kocası Tyndareos’la da yatmış.
Zeus’tan Helena ile Polluks, Tyndareos’dan da Kastor ile Klytaimestra’yı doğurmuş. Birbirinden hiç ayrılmayan Kastor’la Polluks kardeşliğin ve dostluğun simgesi olmuş. Efsane omuz omuza vererek yaptıkları kahramanlıkları anlatır.
Talihsiz bir macerada ölümlü babadan olan Kastor can vermiş, Zeus’tan olan Polluks da yaralanmış. Zeus bu iki kardeşi birbirinden ayırmamak için ikisini de göğe alıp yıldızlar arasına yerleştirmiş. Böylece ikizler burcu oluşmuş. Gördünüz, nereden nereye. Yolunuz düşerse Hüseyinler köyünü ve bu köydeki eserleri ama özellikle DİOSKUROİ atribüsünü görünüz.
*Bu yazı  “İçel Sanat Külübü” Aylık Bülteni “Ocak 1993 – 9. Sayı” sından alınmıştır.

Ziya Aykın

Ziya Aykın

Biyografik Bilgi

scroll to top